افزایش تقاضا برای سیستمهای اعلان حریق در ساختمانی جدید; دلایل + اهمیت
تقاضای نصب سیستمهای اعلان حریق در ساختمانهای مسکونی و تجاری جدید بهطور چشمگیری افزایش یافته است. عواملی چون بزرگ شدن شهرها، ساخت برجها و مجتمعهای بزرگ، بالا رفتن سطح آگاهی ایمنی عمومی و همچنین تغییر مقررات ساختمانی موجب استقبال بیشتر از این سیستمها شده است. برای خرید لوازم تاسیسات ساختمان، از جمله سیستمهای اعلان حریق، پارس اتحاد یکی از بهترین مراجع در گیلان محسوب میشود که تجهیزات با کیفیت و معتبر ارائه میدهد. در ادامه مهمترین دلایل این افزایش تقاضا را بررسی میکنیم:دلایل اصلی افزایش تقاضا
- ایمنی و پیشگیری از تلفات: حریق در ساختمانها خطر زیادی برای جان و مال ساکنان دارد. طبق گزارش مؤسسه NFPA، ۷۵ تا ۸۰ درصد جانباختگان حریق خانگی در ساختمانهای فاقد دتکتور دود هستند و نصب این حسگرها میتواند احتمال مرگ را تا حدود نیمی کاهش دهد.
در نتیجه حساسیت به تهدیدات ناشی از آتشسوزی باعث شده افراد و سازندگان ساختمانها به دنبال سیستمهای اعلام حریق باشند، بهویژه سیستم اعلان حریق در رشت که شهری با آب هوای مرطوب است و مشکل نوسان برق میتواند در این اب و هوا باعث مشکل شود. - قوانین و مقررات سختگیرانه: دولتها و شهرداریها پس از بروز حوادث تلخ (مانند حادثه پلاسکو) قوانین ایمنی را سختگیرانهتر کردهاند. بهعنوان مثال طبق مبحث سوم مقررات ملی ساختمان ایران، ساختمانهای مسکونی بالای ۵ طبقه یا دارای بیش از ۲۰ واحد باید مجهز به سیستم اعلان حریق باشند. همچنین در شهری مانند تهران تا چند سال اخیر اخذ پایان کار بدون اخذ گواهی تاییدیه ایمنی آتشنشانی (که شامل نصب سیستم اعلان حریق است) امکانپذیر نیست. در بسیاری از کشورهای دیگر نیز قوانین مشابه وضع شده و الزام نصب سیستمهای اعلان حریق در برجهای بلند، هتلها، بیمارستانها و سایر اماکن پرخطر بهصورت جدی دنبال میشود.
- عوامل اقتصادی: کاهش خسارتهای مالی ناشی از حریق، یک انگیزه اقتصادی مهم است. سیستمهای اعلان حریق با کشف زودهنگام حریق جلوی گسترش آتش را میگیرند و هزینه تعمیرات و بازسازی را کاهش میدهند. همچنین بسیاری از شرکتهای بیمه برای ساختمانهایی که به سیستم اعلام حریق مجهزند، تخفیف ویژهای در نظر میگیرند. این موضوع ضمن کاهش حق بیمه، جذابیت اقتصادی سرمایهگذاری در سیستم اعلان حریق را افزایش میدهد.
- پیشرفت فناوری: فناوریهای نوین به کارآمدی بیشتر سیستمهای اعلان حریق کمک کردهاند. حسگرهای هوشمند، اینترنت اشیا (IoT) و ساختمانهای هوشمند امکان نظارت بلادرنگ و هشدار از راه دور را فراهم کردهاند. به گفته فعالان صنعت، فناوریهایی مانند شبکههای حسگر بیسیم و سنسورهای پیشرفته باعث شدهاند سیستمهای اعلام حریق جدید سریعتر و دقیقتر باشند. این پیشرفتها هزینه نصب و نگهداری را کاهش میدهد و استفاده از این سیستمها را در ساختمانهای جدید تسهیل میکند.
- فرهنگسازی و آگاهی عمومی: افزایش آگاهی نسبت به خطرات آتشسوزی در محیطهای عمومی و خصوصی نیز در افزایش تقاضا مؤثر بوده است. برگزاری مانورها و دورههای آموزشی آتشنشانی و پوشش گسترده رسانهای حوادث بزرگ، توجه عموم را به اهمیت سیستمهای ایمنی جلب کرده است. کارشناسان معتقدند نصب این سیستمها و آموزش نحوه واکنش به هشدار حریق، به فرهنگسازی ایمنی کمک میکند و افراد را آمادهتر میسازد.

اهمیت نصب سیستم اعلان حریق
نصب سیستم اعلان حریق در هر ساختمان اولین و مهمترین گام برای حفاظت از جان ساکنان و اموال است. بهمحض تشخیص دود یا حرارت بالا، هشدار صوتی و نورانی فعال میشود و افراد را از خطر آتشسوزی مطلع میسازد. این هشدار زودهنگام باعث میشود ساکنان سریعتر خود را به محل امن برسانند و قبل از گسترش شعله و دود، عملیات اطفا آغاز شود. به همین دلیل، سیستمهای اعلان حریق بهعنوان خط دفاعی اول در برابر آتشسوزی شناخته میشوند. بررسیها نشان میدهد در ساختمانهایی که اعلان حریق نصب است، حوادث آتشسوزی بسیار سریعتر مهار شده و خسارتها بهطور قابلتوجهی کمتر میشود. وجود این سیستمها همچنین به آتشنشانی کمک میکند تا در بدو حادثه وارد عمل شود و در بسیاری از موارد از گسترش فاجعه جلوگیری شود.
مزایای سیستم اعلان حریق برای ساکنان و مالکان
سیستمهای اعلان حریق علاوه بر حفظ جان و مال، مزایای دیگری هم برای ساکنان، مالکان و مدیران ساختمانها دارند:
- کاهش خسارات مالی: هشدار زودهنگام باعث میشود ابعاد حریق کنترل شود و از تخریب گسترده ساختمان و تجهیزات جلوگیری شود. در نتیجه هزینه بازسازی و تعمیرات پس از حادثه کاهش مییابد.
- کاهش هزینه بیمه: شرکتهای بیمه عموماً برای ساختمانهای مجهز به سیستم اعلان حریق تخفیف ویژه ارائه میکنند. به این ترتیب، تجهیز ساختمان به این سیستمها میتواند منجر به صرفهجویی در حق بیمه شود.
- افزایش امنیت و آرامش: وجود سیستم اعلان حریق باعث میشود ساکنان با اطمینان بیشتری در ساختمان زندگی کنند و در مواقع اضطراری سریعتر واکنش نشان دهند. این سیستم در افزایش حس امنیت ساکنان و صاحبان ملک مؤثر است.
- ارزش افزوده ملک: ساختمانهای ایمنتر و مجهز به تجهیزات اعلام و اطفای حریق معمولاً در بازار ارزش بیشتری دارند و برای خریداران یا مستأجران جذابتر هستند.

آمار و ارقام بهروز
گزارشهای جهانی نشان میدهند بازار سیستمهای اعلام و تشخیص حریق در حال رشد قابل توجهی است. بهعنوان مثال، مؤسسه معتبر Grand View Research پیشبینی کرده است که ارزش بازار جهانی سیستمهای اعلان حریق تا سال ۲۰۳۰ به حدود ۵۶ میلیارد دلار برسد و با نرخ رشد سالانه حدود ۷/۲ درصد بین ۲۰۲۳ تا ۲۰۳۰ افزایش یابد. این آمار حاکی از گسترش تقاضا در سطح بینالمللی است.
در ایران نیز حوادث آتشسوزی پرتکرار است. براساس آمار رسمی آتشنشانی، سالانه حدود ۱۷۰ هزار حادثه آتشسوزی در کشور رخ میدهد که بیش از نیمی از این موارد در ساختمانهای مسکونی است. این تعداد بالا نشاندهنده ضرورت توجه بیشتر به پیشگیری و اطلاعرسانی حادثه است. همچنین به گفته مسئولان آتشنشانی، در سالهای اخیر ساختمانهایی که «تاییدیه ایمنی آتشنشانی» دریافت کردهاند (معمولاً به معنی نصب کامل تجهیزات ایمنی) میزان حوادث کشنده بهکمتر از ۹٪ کاهش یافته و عملاً هیچ فوتی در آنها ثبت نشده است. این آمار عملی نیز کارایی بالای سیستمهای اعلان حریق و تجهیزات ایمنی را نشان میدهد.
تغییرات قوانین و استانداردهای اجباری
با توجه به اهمیت ایمنی، قوانین ساختمانی در بسیاری از کشورها بهروز شده است. در ایران، همانطور که گفته شد، مبحث سوم مقررات ملی ساختمان نصب سیستم اعلان حریق در ساختمانهای بزرگ و پرجمعیت را اجباری کرده است. علاوه بر این، شهرداریها در شهرهایی مانند تهران از حدود یک دهه پیش دریافت پایان کار را منوط به ارائه گواهی تأییدیه آتشنشانی کردهاند. این مقررات بهطور غیرمستقیم همه سازندگان را ملزم میکند که ساختمانهای جدید را با سیستم اعلان حریق مجهز کنند.
در سطح بینالمللی نیز پس از فجایع بزرگ نظیر انفجارها یا آتشسوزیهای مهیب در برجها و مکانهای عمومی، استانداردها سختگیرانهتر شدهاند. مثلاً در برخی کشورها پس از حادثه گرنفل لندن قوانین جدیدی برای ساختمانهای بلندمرتبه وضع شده است که شامل الزام نصب سیستمهای هشدار دهنده حریق و اسپرینکلر میشود. بهطور کلی در اغلب نظامهای مقرراتی معتبر، نصب تجهیزات اعلان حریق در ساختمانهای عمومی و بلندمرتبه از ضروریات ایمنی تلقی شده و نظارت دقیقی بر اجرای آن وجود دارد.
نتیجهگیری
با توجه به اهمیت حفاظت از جان و اموال، بهکارگیری سیستمهای اعلان حریق در ساختمانهای جدید امری ضروری است. این سیستمها علاوه بر نجات جان افراد و کاهش خسارتهای مالی، مزایای اقتصادی و قانونی برای مالکان دارند. از این رو، توصیه میشود توسعهگران ساختمان و خریداران با اطمینان بیشتری، پروژههای خود را به سیستمهای اعلان حریق مجهز کنند. منابع و گزارشهای معتبر مختلف نیز گواه بر اثرات مثبت و ضرورت این اقدام هستند
