چگونه دریانورد شویم؟

حداقل شرایط ورود به حرفه دریانوردی در ایران؛ بروم یا نه؟

اگر به فکر یک شغل پرچالش اما جذاب هستید، دریانوردی می‌تواند گزینه‌ای فراموش‌نشدنی باشد؛ ترکیبی از ماجراجویی، سختی‌های خاص خودش و درآمدی که در بسیاری از مشاغل داخلی مشابه ندارد.

اما قبل از اینکه رویای قدم زدن روی عرشه با باد موافق را در سر بپرورانید، بهتر است با  حداقل شرایط ورود به این حرفه در ایران  آشنا شوید. این مقاله را تا انتها بخوانید تا بفهمید آیا دریانوردی برای شما مناسب است یا نه.

ما در وبسایت جامع دریانوردان ایران (اُوشن لاگ) بصورت کامل مسیر دریانورد شدن را برای افراد جدیدی که دوست دارن وارد این رشته هیجان‌انگیز بشن و دوستانی که از قبل وارد این مسیر شدن، همراهی میکنیم و سعی داریم بهترین و آموزنده ترین مطالب را جهت کمک به تمام دریانوردان و دوستداران این رشته انجام بدیم.

۱. مدرک تحصیلی؛ از هنرستان تا دانشگاه

اولین قدم، داشتن مدرک تحصیلی مرتبط است. در ایران می‌توانید از سه مسیر وارد شوید:

• مسیر اول (هنرستان): هنرستان‌های فنی و حرفه‌ای دریانوردی در شهرهایی مثل محمودآباد، چابهار و بندرعباس. بعد از دیپلم فنی می‌توانید وارد بازار کار شوید (با درجه پایین‌تر).
• مسیر سوم موسسه): با 2 سال تحصیل در موسسات آموزشی مانند کیش رو آبی تهران و صنعت گستر هوا دریای قشم میتوانید مدرک افسر دومی نامحدود خود را بگیرید اما ناگفته نماند که تعداد بسیار زیادی موسسات دیگری هم فعال هستند که با مدت زمان تحصیل خیلی کمتر میتوانید ملوان، مهندس و یا افسر کشتی های زیر 3000 بشوید.
• مسیر دوم (دانشگاه): قبولی در دانشگاه‌های تخصصی دریانوردی مثل دانشگاه امام خمینی (ره) نوشهر یا دانشگاه دریانوردی چابهار و دانشگاه خارگ. رشته‌های ناوبری (عرشه)، مهندسی کشتی (موتورخانه) و الکترونیک دریایی (ETO) از گزینه‌ها هستند.

نکته مهم: تعداد این مراکز بسیار محدود است و رقابت بالا. اگر از شهرهای دور می‌آیید، هزینه خوابگاه و زندگی را هم محاسبه کنید. برخی بورسیه‌های شرکتی این هزینه‌ها را پوشش می‌دهند.

۲. سلامت کامل؛ هم جسمی، هم روانی

دریانوردی کار ساده‌ای نیست. آزمایش‌های پزشکی سختگیرانه را باید پشت سر بگذارید:

• بینایی قوی (بدون کوررنگی) و شنوایی عالی
• نداشتن بیماری قلبی یا تنفسی مزمن
• تست اعتیاد (مثبت بودن یعنی پایان خط)
• سونوی کبد و کلیه
• تست دریا زدگی (CNG / VNG)
• برخی شرکت‌ها حداقل قد (مثلاً ۱۶۵ سانتی‌متر) را هم شرط می‌کنند.

هر دو سال یک بار باید کارت سلامت معتبر از پزشک معتمد سازمان بنادر  دریافت کنید. البته آزمایشات برای شرکت های دولتی و خصوصی متفاوت است.

۳. گواهینامه‌های بین‌المللی؛ کاغذبازی حرفه‌ای

بعد از مدرک، نوبت به گواهینامه STCW می‌رسد که بستگی به نوع کشتی باید این مدارک جانبی که هر کدام حدودا از یک روز تا 2 هفته زمان می‌برد. این استاندارد بین‌المللی شامل:

• آموزش‌های امنیتی
• کمک‌های اولیه
• مهارت بقا در دریا
• اطفای حریق (fire fighting)
• ایمنی چهارگانه
• OTF

هشدار: هزینه این گواهینامه‌ها گاهی تا چند ده میلیون تومان است. اما خبر خوب اینکه علی‌رغم تحریم‌ها، مدارک دریانوردان ایرانی در سطح جهانی معتبر است (چون ایمنی دریا خط قرمز ندارد).

۴. زبان انگلیسی؛ کلید ارتباط با جهان

۹۰٪ مکالمات و دستورالعمل‌های دریایی به زبان انگلیسی است. حتی اگر در خلیج فارس کار کنید، ناگزیر با کشتی‌های خارجی ارتباط خواهید داشت. سیستم آموزش زبان در ایران چندان قوی نیست؛ پس روی خودتان سرمایه‌گذاری کنید. منابع زیادی برای تقویت چهار مهارت وجود دارد.

ضعیف بودن در زبان انگلیسی = رد شدن در مصاحبه‌های استخدامی

۵. تجربه کاری و معضل (پارتی)

متأسفانه حتی با مدرک و گواهینامه‌های معتبر، واسطه و سابقه کار حرف اول را می‌زند. شرکت‌های خصوصی کوچک معمولاً نیروی ارزان‌تر یا با سابقه بالا را ترجیح می‌دهند. تحریم‌ها هم باعث شده بسیاری از کشتی‌های ایرانی نتوانند در خطوط بین‌المللی تردد کنند و در نتیجه تعداد فرصت‌های شغلی کمتر شده است.

۶. حقوق و مزایا؛ دلاری اما پرنوسان

اگر در خطوط بین‌المللی کار کنید، حقوق ماهیانه‌تان بین ۲ تا ۱۴ هزار دلار (بسته به سابقه و درجه) خواهد بود. مشکل اینجاست که به خاطر تحریم‌ها، تعداد کشتی‌های ایرانی فعال در آب‌های خارجی محدود است. در خطوط داخلی، حقوق به صورت ریالی و معمولاً ناچیز پرداخت می‌شود – که با سختی کار و دوری از خانواده جور در نمی‌آید. البته هنوز شرکت‌هایی هستند که حتی در مسیرهای داخلی هم حقوق دلاری می‌دهند.

حرف آخر: یک شمشیر دولبه

دریانوردی در ایران مثل یک شمشیر دو لبه است:

• لبه اول: درآمد خوب، تجربه‌های ناب و زندگی ماجراجویانه
• لبه دوم: تحریم‌ها، کمبود فرصت شغلی، هزینه‌های اولیه بالا

تصمیم نهایی با خودتان است. اما قبل از اینکه شیرجه بزنید، حتماً عمق آب را اندازه بگیرید.

جهت کسب اطلاعات بیشتر میتونین وارد سایت ما یعنی وبسایت جامع دریانوردان ایران ( اُوشن لاگ) شوید. www.OceanLog.ir